Museum Het Valkhof belicht pestlocaties in Nijmegen
Wie dinsdag door de binnenstad van Nijmegen liep, heeft ze misschien al gezien. Honderden felgroene ratjes bekleden de straten. Met de guerrilla-actie #followtherats vraagt Museum Het Valkhof aandacht voor de pestgeschiedenis van de oudste stad. Welke locaties herinneren ons nu nog aan de gruwelijke ziekte? Als je weet waar je moet kijken, kun je nog steeds sporen van de pest terugvinden.
Roemruchte pestgeschiedenis
Wegschietende ratten, in zwart geklede pestdokters met snavelmaskers, met paars-zwarte zweren bedekte lijken: de pest is een van de meest tot de verbeelding sprekende ziektes uit onze geschiedenis. Ook Nijmegen heeft een roemruchte pestgeschiedenis. Wist je dat in 1635-1636 meer dan de helft van de inwoners stierf aan de pest? Rijk of arm, de ziekte slaat geen huis over. Angst, pessimisme en machteloosheid voeren lang de boventoon.
Sporen van de pest in de binnenstad
Verschillende locaties in de stad herinneren ons aan de gruwelijke ziekte. De Lappentoren waarin pestdragers verbleven, de pekmuur (de vloeistof pek werd gebruikt om de pest buiten de deur te houden) in Hotel De Gulden Waagen, de naar de Nijmeegse pestdokter vernoemde Van Diemerbroeckstraat. Gasthuizen en kapelruimtes om de tsunami aan pestlijders te herbergen. De pestgraven op onder andere het Sint-Stevenskerkhof. Maar ook Het Gebroeders Van Lymborch Huis, een herinnering aan de wellicht bekendste Nijmeegse slachtoffers van de Zwarte Dood. Onder andere deze locaties en de wegen ernaartoe zijn de komende twee weken gemarkeerd met de fluorkleurige ratjes. Op www.museumhetvalkhof.nl wordt lees je over de geschiedenis van deze plekken.
Maatregelen tegen de Zwarte Dood
Quarantaine, mondkapjes en afstand houden; anno 2021 zijn we vertrouwd met de maatregelen om de verspreiding van het coronavirus tegen te gaan. Ten tijde van de pest was dit niet heel anders. Om de pest de kop in te drukken verordonneren de burgermeester, schepenen en de raad van Nijmegen in 1664 een lijst met maatregelen. Bossen stro voor de deur, afstand houden met een stok en een verbod op varkens.
In het kader van de tentoonstelling De Pest neemt het museum je online mee in de duistere pestgeschiedenis van Nijmegen. Volg #followtherats en lees op de website hoe het er ten tijde van deze pandemie in de stad aan toe ging.
Dit vind je misschien ook leuk
-
Voorjaarsvakantie 2026: tips met de kids
Het is weer tijd voor een pauze, een vakantie. Vandaag begint de voorjaarsvakantie. Lees hier onze tips voor leuke uitjes met de kids!
-
De kunsttips van februari 2026
Nijmegen bruist van de kunst: van kleine galeries tot grote tentoonstellingen, er is meer dan genoeg te ontdekken. Dit zijn de kunsttips van februari!
-
Waar is het kind van Jut?
Museum Kinderdorp Neerbosch in Nijmegen voegt een bijzonder verhaal toe aan de expositie: Waar is het kind van Jut? De opening hiervan vindt plaats op zaterdag 7 februari van 15.00 tot 17.00 uur.
-
Leuke activiteit voor kinderen in Velorama tijdens de voorjaarsvakantie!
Nationaal Fietsmuseum Velorama organiseert tijdens de voorjaarsvakantie van maandag 16 februari t/m vrijdag 20 februari extra activiteiten voor de jeugd in haar museum.
-
Tips voor culturele uitjes in februari 2026
Benieuwd wat er deze maand te beleven is in cultureel Nijmegen? Wij helpen je op weg met onze cultuurtips voor februari 2026!
-
Record bezoekersaantallen voor Museum De Bastei
Museum De Bastei in Nijmegen heeft in 2025 een recordjaar beleefd. Met 63.252 bezoekers trok het museum ruim 10.000 bezoekers meer dan het jaar ervoor. Het succes laat zien dat de belangstelling voor de geschiedenis van Nijmegen onverminderd groot is.
-
De kunsttips van januari 2026
Nijmegen bruist van de kunst: van kleine galeries tot grote tentoonstellingen, er is meer dan genoeg te ontdekken. Dit zijn de kunsttips van januari!
-
Het muZIEum heropent met vernieuwde zintuiglijke museumervaring en nieuwe fototentoonstelling "Unseen"
Na een grootschalige verbouwing heropent muZIEum in Nijmegen deze maand officieel haar deuren. Het museum, waar je ervaart hoe het is om blind of slechtziend te zijn, is opnieuw ontworpen tot één doorlopende, zintuiglijke bezoekersroute.
-
Tips voor culturele uitjes in januari 2026
Wil je 2026 beginnen met goede voornemens? Ga dan op cultureel avontuur in Nijmegen. Wij hebben de leukste uitjes voor januari voor je op een rij gezet. Dit zijn onze cultuurtips!
-
Wereldlab Nijmegen lanceert fotobiënnale LENS
Op 22 januari 2026 opent Wereldlab Nijmegen -onderdeel van Wereldmuseum- de eerste editie van de biënnale LENS, International Photo Expo Nijmegen, in de iconische Nieuw Honig. Deze tweejaarlijkse tentoonstelling bevrijdt fotografie radicaal van de muur.
-
Leuke activiteiten in Velorama voor jong en oud tijdens de kerstvakantie!
Nationaal Fietsmuseum Velorama organiseert tijdens de kerstvakantie van zaterdag 20 december tot en met 4 januari extra activiteiten in haar museum, leuk voor jong en oud!
-
Beleef de ijstijd tijdens de kerstvakantie in Museum De Bastei
Droom eens groter dan een witte kerst: denk enorme bergen landijs waar giganten als de mammoet en het reuzenhert leefden. Bij Museum De Bastei kruip je deze kerstvakantie in de rol van paleontoloog en maak je deze reuzen (in het klein) na.
-
8x uitjes met het hele gezin in Nijmegen
Nijmegen barst van de mogelijkheden voor leuke familie-uitjes. Of je nu een dagje weg wilt met je kinderen, kleinkinderen, neefjes of nichtjes, Nijmegen heeft voor iedereen iets te bieden. Hier zijn vijf tips voor familie-uitjes in de Waalstad!
-
De kunsttips van december
Nijmegen bruist van de kunst: van kleine galeries tot grote tentoonstellingen, er is meer dan genoeg te ontdekken. Dit zijn de kunsttips van december!
-
Tips voor culturele uitjes in december 2025
Nu het buiten guur en donker is, is er niets beter dan je binnen op te warmen bij de leukste voorstellingen en andere culturele activiteiten. Benieuwd waar je deze maand moet zijn? Lees dan snel verder voor de cultuurtips van december!
-
Valkhof Museum biedt atelierruimte: Het Appartement in De Plint
Op de Van Schaeck Mathonsingel start Valkhof Museum met nieuw project Het Appartement. Hierin bieden ze ruimte aan startende kunstenaars. Zij gebruiken het appartement als atelier en ontwikkelen producten voor in het nieuwe museum, dat in 2026 opent.
-
Steengoed: stenen- en fossielendag in Museum De Bastei
Heb jij een bijzondere steen of mineraal gevonden en wil je er meer over weten? Ben je nieuwsgierig welk fossiel je hebt opgegraven? Neem ze mee naar de stenen- en fossielendag in Museum De Bastei op zondag 30 november.
-
Museum De Bastei breekt bezoekersrecord in 2025
Museum De Bastei heeft dit jaar een mijlpaal bereikt: met ruim 56.000 bezoekers gaat 2025 nu al de boeken in als het best bezochte jaar sinds de opening in mei 2018. En het jaar is nog niet voorbij.
-
Collectieteam Museum De Bastei Gelderse finalist Erfgoedvrijwilligersprijs
Het collectieteam van Museum De Bastei is voorgedragen als Gelderse finalist voor de landelijke Erfgoedvrijwilligersprijs! Stemmen kan nog tot en met zondag 30 november.
-
Van wastafel tot Waal: VR-reizen onthullen de wereld van microplastics
Museum De Bastei neemt bezoekers mee op een wervelende ontdekkingsreis in de nieuwe tentoonstelling De Grote Reis van Klein Plastic. De VR-experiences onthullen een tot nu toe onzichtbare wereld van plastic en is nu te beleven tot 14 juli 2026.