Schemerlicht Festival werpt nieuw licht op je bewustzijn

| Door: Sander van Weert | |

Van 9 tot en met 19 oktober 2026 toverde Schemerlicht Festival het Goffertpark om tot een audiovisuele kunstroute. Wandelend langs dertien kunstwerken verkenden bezoekers het thema ‘Bewust Seiners’. Al sinds 2021 weet Schemerlicht bezoekers ieder jaar opnieuw te verwonderen. Lukte dat ook deze editie? Wij gingen langs om het zelf te ervaren. 

Vanuit het Goffertpark schijnt een grote lichtstraal recht de lucht in. Zo nodigt Schemerlicht je uit om je even te laten onderdompelen of inspireren. De lichtstraal wijst bezoekers de weg. Hoewel de meeste Nijmegenaren het Goffertpark zonder hulp ook wel weten te vinden, is het een mooi voorproefje van wat komen gaat. Verschillende kunstenaars zetten samen het welbekende park in een nieuw licht, met jouw eigen bewustzijn als uitgangspunt. 

Wandelen door je eigen bewustzijn

Met ‘Bewust Seiners’ sluit Schemerlicht een thematisch drieluik af. Dat begon twee jaar geleden met het thema ‘Ruimte’. Vorig jaar stond ‘Tijd’ centraal. Dit jaar verken je aan de hand van verschillende kunstwerken je eigen bewustzijn. De stem van de Nijmeegse stadsdichter Simon Mamahit vormt daarbij de rode draad. Zijn woorden klinken uit grote, blauw verlichte ballonnen langs de route. Zo wordt je aandacht onderweg telkens op het juiste moment teruggebracht naar het thema. 

Vier kunstwerken uitgelicht 

Er waren vier werken die tijdens de wandeling extra opvielen. Elk kunstwerk maakt het abstracte thema op een andere manier concreet. Soms groots opgezet, soms subtiel, fluisterend. Het thema bewustzijn neemt verschillende vormen aan. Die verschillen in uitvoering maken de wandeling interessant.  

SHRINK 01995: terug naar je eigen lichaam 

Met SHRINK 01995 trekt Lawrence Malstaf veel aandacht tijdens deze editie van Schemerlicht. Nadat je een kleurrijk verlicht bospad bent afgelopen, word je geconfronteerd met het menselijk lichaam. Een performer zit vacuüm verpakt in transparant plastic, ademend door een slang.

De houding van de performer valt makkelijk te interpreteren als een foetushouding, maar iedereen heeft andere associaties bij dit kunstwerk. Lawrence Malstaf probeert mensen hiermee bewust te maken van hun eigen lichaam. Dat is gelukt; bezoekers staan ademloos naar het werk te kijken. De beklemming van het ingepakte lichaam lijkt op hen over te slaan.

Tane: een landschap komt tot leven 

Kunstenaarsstudio WERC maakt je met Tane ervan bewust hoezeer je als individu onderdeel bent van een geheel. Talloze lichtjes gloeien op als individuele wezentjes, maar vormen samen één systeem. De lichtjes verspreiden zich over een heuvelachtig veld dat midden in het park ligt. Via een bruggetje kom je op een paadje dat om het werk heen loopt, waardoor het van alle kanten te bekijken is. Dat werkt betoverend. Het is bijna alsof het systeem organisch wordt aangestuurd en even tot leven komt. 

Onirica (): dromen door digitale ogen 

Onirica () van fuse* is een werk dat moeilijk te missen valt. Je volgt een smal beukenlaantje dat geleidelijk omhoogloopt. Aan het eind kom je bij een groot scherm. Je kijkt naar droombeschrijvingen, afkomstig uit een database, die met AI zijn omgezet in beelden.

Het toepassen van AI in kunst is niet vanzelfsprekend en zorgt niet zelden voor kritiek. Maar hier sluit de hallucinerende uitstraling van gegenereerde beelden verrassend goed aan op het ongrijpbare karakter van dromen. Bovendien laat het je wat langer stilstaan bij de verhouding tussen technologie en ons bewustzijn. Wat blijft er van je persoonlijke droom over wanneer deze wordt vertaald door een machine?

Chorus: even in een andere wereld 

Zalán Szakács neemt je met zijn kunstwerk mee naar een openluchtkapel van houten panelen. Hier word je toegezongen door Voces Caelestes, een gregoriaanse vrouwenschola uit Nijmegen. Je hoort composities van Hildegard van Bingen, geschreven in de 12e eeuw. Terwijl je zintuigen door licht en geluid worden geprikkeld, zou je bijna vergeten dat je ‘gewoon’ in het Goffertpark staat. 

 

Schemerlicht Festival laat een indruk achter 

De wandeling eindigde met warme chocolademelk: even nagenieten van alle indrukken. Maar ook buiten het Goffertpark bleven de vragen die de kunstwerken opriepen nog lang hangen. Al laat Schemerlicht jou als bezoeker helemaal zelf bepalen hoe diep je in je bewustzijn duikt. Hoe dan ook liet deze editie van Schemerlicht Festival een magische indruk achter. De diverse makers zijn erin geslaagd nieuw licht op het Goffertpark én het bewustzijn te werpen. Deze editie maakt nieuwsgierig naar wat Schemerlicht volgend jaar zal brengen. Zorg dat je er dan ook bij bent!

Meer weten? Ga dan naar de website van Schemerlicht Festival.
 

Fotografie: Anne van den Hoogen

Dit vind je misschien ook leuk...