Canon van Nijmegen: Grieken en Romeinen – Grafvondsten uit de ijzertijd
Nijmegen bulkt van de historische verhalen. Over kopstukken en gewone lieden, wijken en politieke gebeurtenissen. In de Canon van Nijmegen zijn de belangrijkste verhalen over Nijmegen geselecteerd. Rond 400 v.Chr. kreeg een lokale krijgsheer zijn laatste rustplaats bij het huidige Keizer Traianusplein. Hij werd begraven samen met zijn strijdwagen, de enige prehistorische strijdwagen die in Nederland gevonden is.
Nog ruim voordat de Romeinen hun eerste legerplaatsen inrichtten bij de steilrand langs de Waal was dit terrein al het domein van krijgshaftige lieden. Dat valt af te lezen aan de wapens – vooral speerpunten – die zijn teruggevonden in verscheidene graven met crematieresten uit de vijfde en vierde eeuw v.Chr. Ze waren onverbrand meegegeven met de botresten die de nabestaanden uit de brandstapel verzameld hadden. Zeker één van deze bijgezette mannen behoorde tot de regionale krijgerelite. Zijn graf bevatte behalve wapens ook paardentuig en onderdelen van een gedemonteerde tweewielige strijdwagen. Tijdens zijn leven moet hij goede connecties hebben gehad met Keltische tijdgenoten in de Ardennen of het Hunsrück-Eifelgebied. Daar waren zulke wendbare wagens, getrokken door twee paarden, een bekende verschijning in de strijd. Voor de trotse Nijmeegse bezitter was het paraderen met zijn statussymbool op het plateau langs de Waal wellicht al voldoende om indruk te maken op zijn aanhang.
De bronzen emmer
Mogelijk was deze krijgsheer een rivaal van een andere regionale grootheid uit dezelfde periode, een man van wie de crematieresten in Overasselt gevonden zijn. Zijn urn was een bronzen emmer, die buiten Nederland vervaardigd is. Tijdens zijn leven zal die emmer als wijnvat een centrale rol gespeeld hebben bij het in stand houden van zijn sociale netwerk. Dat weten we van de drinkgelagen die de Keltische elite in zuidelijker streken aanrichtte. Het graf bevatte verder onder meer een bronzen drinknapje, ijzeren speer- of pijlpunten, paardentuig en een ijzeren (mantel)speld.
Man van Lent
Aan de noordzijde van de Waal woonden rond 400 v.Chr. ook mensen, maar van hen zijn de overblijfselen minder krijgshaftig. Wapens zijn in de Betuwe niet als bijgift bekend, sieraden des te meer. Dat geldt ook voor Nijmegen-Noord. In een grafveldje op de kruising van de Turennesingel en de Laauwikstraat werd een fragment van een halsring aangetroffen in een kuiltje met crematieresten. Uit datzelfde grafveldje kennen we ook de excentriek aandoende ‘Man van Lent’, die niet gecremeerd maar begraven was. Hij had zijn bronzen oorringetje en vlechtringen nog naast zijn schedel liggen. Toch hangt ook over deze man geen vredige sfeer: dwars boven hem is iemand voorover begraven, met de linkerarm in de nek, alsof een fatale slag afgeweerd moest worden…
Duik in de geschiedenis van de oudste stad van Nederland. Want Nijmegen heeft veel verhalen te vertellen. Benieuwd? Je leest het allemaal in de historische tijdlijn.
-
Stichting Waalcrossing Nijmegen organiseert aantal bijzondere activiteiten rondom de herdenkingen van 82 jaar Operation Market Garden
Op vrijdag 18 september 2026 stap je terug in de tijd, 82 jaar na de hevige strijd in de binnenstad van Nijmegen. Met levende geschiedenis ontdek je deze dag verschillende verhalen op diverse locaties in de stad.
-
Honderden leerlingen stappen terug in de tijd tijdens de negende editie van de Middeleeuwse Scholendagen in Nijmegen
Van dinsdag 15 tot en met vrijdag 18 september beleven honderden leerlingen uit groep 5 t/m 8 de middeleeuwen tijdens de negende editie van de Middeleeuwse Scholendagen in Nijmegen, precies op de plekken waar de geschiedenis zich afspeelde.
-
Ontdek de Nijmeegse geschiedenis tijdens TOEN Festival 2026
Tijdens TOEN 2026, met dit jaar als thema ‘Op het lijf geschreven’, ontdek je van 10 t/m 18 oktober hoe lichaam en geest geenvanzelfsprekendheden zijn, maar worden gevormd door kennis, cultuur en maatschappelijke normen door de jaren heen.
-
Nieuwe tentoonstelling te zien in de Stevenskerk: Sapa Punja? Molukse verhalen uit Nijmegen
Sapa punja? Molukse verhalen uit Nijmegen is nu te zien in de Stevenskerk in Nijmegen. De tentoonstelling werd gisteravond feestelijk geopend in aanwezigheid van burgemeester Hubert Bruls en ruim 450 gasten uit Molukse gemeenschappen.
-
Jaarlijkse herdenking Waaloversteek 20 september
Op zondag 20 september aanstaande vindt de jaarlijkse herdenking plaats van de Waaloversteek. De oversteek was onderdeel van Operatie Market Garden en speelde een belangrijke rol bij de bevrijding van Nijmegen.
-
Open Monumentendag Nijmegen viert 40 jaar met muziek, film, kunst en verhalen door de hele stad
Op zaterdag 12 en zondag 13 september viert Open Monumentendag Nijmegen haar 40e editie. Onder het landelijke thema ‘Veerkrachtig erfgoed’ openen opnieuw tientallen bijzondere gebouwen en plekken en komt erfgoed door de hele stad tot leven.
-
Uitshirt geïnspireerd op middeleeuwse schilderkunst maakt N.E.C.-kunstcollectie compleet
Het nieuwe uitshirt van N.E.C. is het laatste pronkstuk in de kledingcollectie dat N.E.C. in samenwerking met Robey Sportswear lanceert voor het seizoen 2026-2027.
-
Help mee met de was tijdens de Kids-Zomerweken op kasteel Hernen
Op woensdag 5 augustus, tijdens de Kids-Zomerweken, kunnen bezoekers twee wasdames treffen op kasteel Hernen. Ze leren de kinderen hoe de was in de middeleeuwen werd gedaan. De kinderen mogen zelf ook een handje meehelpen.
-
Tussen duizenden Romeinse potjes, amforen en sieraden: Op bezoek bij Museum Kam in de Verhaal van Gelderland Podcast
In de nieuwste aflevering van de Verhaal van Gelderland Podcast gaan ze op bezoek bij Museum Kam en nemen ze een kijkje bij tal van gebruiksvoorwerpen en kunstobjecten uit de Romeinse tijd.
-
Grootste Romeinse badhuis in Nederland opgegraven
In Nijmegen is bij opgravingen in de Romeinse stad Ulpia Noviomagus een groot deel van een Romeins badhuis blootgelegd door archeologen van onderzoekbureaus RAAP en BAAC. Het gaat om het grootste badhuiscomplex uit de Romeinse periode in Nederland.
-
Een zelfvoorzienend dorp voor weeskinderen: Op bezoek bij Museum Kinderdorp Neerbosch in de Verhaal van Gelderland Podcast
In Kinderdorp Neerbosch leefden, werkten en woonden tot het jaar 2000 ongeveer twintigduizend weeskinderen. Voor de nieuwe aflevering van de Verhaal van Gelderland Podcast gaan komen we meer te weten over het leven op deze bijzondere plek.
-
Internationale Peacewalk komt aan in Nijmegen: 250 wandelaars verenigd voor vrede op laatste Nederlandse etappe
Op zaterdag 2 mei kwamen zo’n 250 wandelaars aan in Nijmegen op de laatste Nederlandse etappe van de internationale Peacewalk. Deze tocht is een gezamenlijke pelgrimstocht die dwars door Europa het langste vredespad ter wereld volgt.
-
Open Joodse Huizen: Huizen van Verzet 3 mei 2026 in Nijmeg:
Op zondag 3 mei 2026 herdenkt Open Joodse Huizen Nijmegen de vervolging van de Joden tijdens de Tweede Wereldoorlog in woonkamers en in de aula van de Joodse begraafplaats tijdens een jaarlijks programma van herdenkingsbijeenkomsten.
-
De Peacewalk komt naar Nijmegen
De Peacewalk is niet zomaar een pelgrimstocht, het is een internationale en gezamenlijke wandeling op weg naar vrede. Het pad doorkruist 19 landen en kent diverse startpunten en -tijden, maar zover hoef je niet te lopen.
-
Publiekshistoricus Koen Terheijden host podcast “Noviomagus naar Nimma”: “Ik hoop dat mensen gaan inzien dat geschiedenis voor iedereen leuk kan zijn”
De geschiedenis van Nijmegen blijft fascineren. Zo verschenen er eerder al podcasts over Het Bombardement en De Piersonrellen, maar nu is er Noviomagus naar Nimma: een podcast die kiest voor een bredere invalshoek. Host Koen Terheijden vertelt erover.
-
Pech in Oorlogstijd: Een spannende reis door verborgen geschiedenis
Op 19 en 25 april en 6 juni 2026 rijdt de Zonnetrein van Nyma Tours door Nijmegen-West. Met drie gidsen ontdek je aangrijpende verhalen over plekken waar mensen in de Tweede Wereldoorlog het noodlot niet konden ontlopen.
-
Terugblik op het Gebroeders Van Lymborchjaar
“We hebben niet de originelen maar we hebben wel het originele verhaal”. Afgelopen vrijdag 3 april 2026 werd het Gebroeders Van Lymborch Jaar officieel afgesloten met een drukbezochte bijeenkomst in de Stevenskerk.
-
Vrijwilliger worden in het Nationaal Fietsmuseum Velorama in Nijmegen?
In het Nationaal Fietsmuseum Velorama is er een permanente presentatie van de grootste en belangrijkste fietscollectie ter wereld. Met een de groei van het aantal bezoekers heeft Velorama dringend behoefte aan uitbreiding van het team van vrijwilligers.
-
De top 3 van de Gelderse Roos Prijs 2026 is bekend Inspirerende erfgoedprojecten maken verborgen verhalen zichtbaar
Diverse Gelderse erfgoedprojecten maken verborgen geschiedenisverhalen zichtbaar. En van elkaars successen kun je leren. Daarom biedt de Gelderse Roos Prijs van Erfgoed Gelderland een podium voor zulke inspirerende erfgoedprojecten. De top 3 is nu bekend.
-
Erfgoeddag Canisiushof: van internaat tot erfgoed hotspot
Op zondag 29 maart opent Museum De Bastei de deuren van het Canisiushof, het voormalige internaat van het Canisius College, voor een eerste Erfgoeddag. Bezoekers krijgen die dag de unieke kans om bijzondere Nijmeegse erfgoedverhalen te ontdekken.